علائم افسردگی در نوجوانان : علائمی از قبیل پرخاشگری ، افت تحصیلی ، مصرف مواد مخدر و فرار از خانه نشانه های افسردگی در نوجوانان می باشند که می بایست مورد توجه قرار گیرند. او چراهای زیادی در ذهن دارد که به او و در ادامه به اطرافیانش اجازه لذت بردن از زندگی نمیدهد. نوجوانان گوشه گیر و خجالتی که مهارت برقراری ارتباط ضعیف دارند. قضیه را برای نوجوانتان روشن کنید، اینکه فکر نمیکنید او دیوانه یا ضعیف است. ذهن این افراد، بهطور مداوم حول رعایت کردن درست پروتکلهای بهداشتی و تامین ایمنی برای خود و خانواده میچرخد. اگر از ماجرای فاصلهگذاری اجتماعی و دور شدن افراد از جمع در اوایل شیوع بگذریم، شاید یکی از پدیدههایی که به پیشگیری از ابتلا به کرونا، گره میخورد، ترس از ابتلاست که در قالب رفتارهای عملی و فکری مثل شستوشو و هراس از ورود ویروس به بدن و بهطور کلی زندگی، خود را نشان میدهد؛ مجموعه رفتاری که انواع وسواسها را شکل میدهد. افکار آزاردهنده و وسواسگونه، طوری عمل میکنند که هر چقدر بخواهیم ذهنمان را منحرف کنیم، از راه دیگری به ما حمله میکنند.» بهگفته این متخصص حوزه روان، افرادی که دچار وسواس فکری هستند، توانایی مهار و کنترل افکار مزاحم را ندارند، درصورتی که مهمترینکار در این زمینه، بیاعتنایی به این افکار است:«افرادی بیشتر تحتتأثیر عواقب ناشی از این بیماری قرار میگیرند که از قبل احساس ناامنی و آسیبپذیری بیشتری داشته باشند، بهطور کلی وقتی کسی احساس شادی ندارد و زمینه ابتلا به افسردگی و نگرانی و اضطراب دارد هم در او وجود داشته باشد، در برابر مشکلی مثل شیوع کرونا، از هر نظر آسیب بیشتری را تحمل میکند، چرا که وقتی کسی فاقد سیستم حمایتی اجتماعی مورد نیاز باشد، قطعا در برابر مشکلات هم بیشتر آسیب میبیند.» به اعتقاد اصغرنژاد فرید، یکی از مهمترین عواملی که میتواند ترس، وسواس و استرس افراد را کاهش دهد، افزایش آگاهی است که هنگام بروز هر مشکل و بحرانی ازجمله کرونا میتواند به کمک فرد بیاید و توان او را برای مقابله با مشکلات افزایش دهد.
آنچه که ما در اینجا انجام میدهیم این است که این ارتباط را به گام منطقی بعدی برسانیم. « بنابراین در زندگی چاه غم زیاد است، ولی ریسمانهای رهایی هم هست، اما مراقب باشید که به ریسمانهای پوسیده آویزان نشوید، چون از داخل چاه بیرونتان نمیآورند و بدتر رهایتان میکنند، ته چاه. علیاصغر اصغرنژادفرید، عضو هیأت علمی دانشکده علوم رفتاری سلامت روان دانشگاه علوم پزشکی ایران، درباره وسواسهایی که در دوران کرونا تشدید شده توضیح میدهد و به همشهری میگوید:«برای درک درست از مفهوم وسواس، ابتدا باید درنظر داشته باشیم ذهن، کاروانسرایی از افکار مختلف است، مشکل از زمانی آغاز میشود که ذهن ما بر افکار منفی و آزاردهنده متمرکز شود. نشانه های افسردگی در زنان با نشانه های افسردگی در مردان ممکن است متفاوت باشد و در سنین مختلف به شکلهای متفاوتی خود را نشان دهد. کامپیوتر و تلویزیون را خاموش کنید و اگر عامل حواس پرتی هستند، در اتاقی بخوابید که کامپیوتر در آنجا نیست. بسیاری از مردم تمام ساعات کاری خود را زیر نور لامپهای فلورسانت و مقابل مانیتورهای کامپیوتر سپری میکنند و پس از آن هم وقتی به خانه برمیگردند مقابل صفحه تلویزیون مینشینند.
با این که بهگفته مسئولان نظام سلامت، رعایت پروتکلهای بهداشتی به زیر ۴۰ درصد در کشور رسیده است، اما آثار همین رعایتها که البته چارهای جز آن هم نیست، منجر به اختلالات زیادی بهویژه در افرادی که زمینه ابتلا به انواع بیماریهای روان داشتند، شده است. در بالاتر مختصری از این علائم را بیان کردیم و در این قسمت می خواهیم شما را با علائم کلی اختلال خواب که در اکثر بیماران بروز می کند آشنا کنیم. کمبود اعتمادبهنفس پیامی دارد و میگوید؛ من به وعدههایی که به خودم میدهم عمل نمیکنم و دیگر نمیتوانم روی خودم حساب کنم. اضطراب پیامی دارد و میگوید؛ خودم را بیش از حد درگیر مسائلی کردهام که ارتباطی به من ندارند. خستگی، کم اشتهایی، اختلال در خواب یا بی میلی جنسی- که ناشی از بیماری جسمی یا مصرف دارو نباشد. وی در ادامه میگوید: «داشتن یک لیست طولانی از فعالیتهای ریز و درشت لذتبخش، برای هر فردی لازم است. اضطراب از ابتلا به بیماری، منجر به اشتغال ذهنی و ایجاد افکار مزاحم میشود که اغلب اختلال در فعالیتهای روزانه افراد را همراه دارد. مانند آنکه بگویند لبخند بزن، حالت خوب میشود. افسردگی پیامی دارد و میگوید؛ سبک زندگیام خوب نیست و راکد بودن را باید رها کنم.
آیدا چوبساز متخصص روانشناس ضمن تاکید براینکه در شرایط کرونایی، مراقب روحیات فرزندان نوجوان باشید، توضیح میدهد: «در مواجهه با نوجوانان با جملاتی چون او هنوز بچه است، اشتباه میکند، راه درست را بلد نیست روبهرو میشویم که این مسئله منجر به حس کارآمد نبودن و تشدید آن باعث فکر نبودن در این دنیا میشود. بروز اختلال در اشتها یکی از شایعترین علائم افسردگی در زنان شناخته میشود. عامل دیگر فرو رفتن در افسردگی و افکار منفی نداشتن مهارت حل مسئله است، در مجموع به طور معمول مشکلات به دو شیوه هیجانی و عقلانی حل میشوند که راهحل هیجانی شیوه اشتباه است. افرادی که در این دوران دچار وسواس میشوند، معمولا ذهنشان با یک فکر کوچک، مثل شست و شوی دست، آغاز میشود و بعد تبدیل به افکار آزاردهنده بزرگتری میشود که دیگر نمیتوانند از آنها رها شوند. البته تلاش برای دور شدن از اینگونه احساسات، بیشتر فرد را به آن نزدیک میکند.» به عقیده اصغرنژاد، جنگیدن برای رهایی، این افکار را قدرتمندتر میکند، چرا که نمیتوان در جنگ با آنها پیروز شد، بنابراین فرد ناکام و افسرده میشود. بلکه امکان دارد دورههای بعدی افسردگی در مراحل دیگری از زندگی شما اتفاق بی افتد.